9+Tác dụng của Cây Duối đối với sức khỏe có thể bạn không biết

Cây duối là vị thuốc Nam quý, có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, sát trùng và cầm máu. Thảo dược này thường được tận dụng để điều trị các bệnh ở đường tiết niệu (tiểu đục, tiểu ra máu, khó tiểu), tiêu chảy, đầy trướng bụng, nhức đầu và mụn nhọt sưng đau.

Cây duối là cây gì?

  • Tên gọi khác: Duối nhám, ruối, mạy xói,…
  • Tên khoa học: Streblus asper Lour
  • Họ: Dâu tằm (danh pháp khoa học: Moraceae)

Hình ảnh cây duối (ruối) – Vị thuốc Nam quý, thường được dùng để trị các chứng bệnh ở đường tiết niệu

Hình ảnh cây duối (ruối) – Vị thuốc Nam quý, thường được dùng để trị các chứng bệnh ở đường tiết niệu

Cây duối có tên khoa học Streblus asper Lour, thuộc họ dâu tằm Moraceae, còn được gọi bằng tên câu ruối, duối nhám, duối dai hay hoàng anh mộc. Người dân tộc Tày gọi cây duối là may xói.

Cây thường mọc hoang ở nhiều nơi, hoặc trồng lấy bờ rào, toàn thân có nhựa mủ trắng. Bởi thân, cành khúc khuỷu nên nhiều người trồng làm bonsai.

XEM THÊM

Mô tả dược liệu cây duối

1. Đặc điểm thực vật

Cây duối có chiều cao từ 4 – 8m, sống lâu năm và có cành chằng chịt. Phiến lá có hình trứng, rộng khoảng 15 – 35mm và dài từ 2.5 – 7cm, mặt lá không có lông, nhám, cứng và có răng cưa ở mép. Hoa cái và hoa đực mọc khác gốc, hoa cái mọc đơn lẻ ở trên 1 cuống, trong khi đó hoa đực mọc tập trung ở đầu cuống của các cành ngắn. Quả thịt, to bằng hạt tiêu và có màu vàng nhạt.

2. Bộ phận dùng

Rễ tươi, rễ khô, thân và lá của cây được thu hái để làm thuốc.

3. Phân bố

Cây duối phân bố nhiều ở nước ta và thường được trồng để làm hàng rào vì có cành chằng chịt. Ngoài ra, một số nơi cũng sử dụng nhựa ruối để làm dược liệu.

4. Thu hái – sơ chế

Dược liệu thu hái quanh năm, có thể dùng tươi hoặc thái nhỏ và phơi khô để dùng dần.

5. Bảo quản

Dược liệu cần được bảo quản ở nơi thoáng mát, tránh ẩm thấp, ánh nắng trực tiếp và nhiệt độ cao. Nếu để lâu, nên đem phơi lại để tránh hư hại và mối mọt.

6. Thành phần hóa học của cây duối

Trong mủ của cây duối có nhựa 76% và cao su 23%. Ở vỏ cây có các chất quan trọng gồm asperosid, streblosid, một pregnan glycosid.

Bên cạnh đó, các nghiên cứu khoa học còn tìm thấy cây duối chứa acid oleanolic, β-sitosterol, botulin, n-triacontan, tetracontan-3-on, stigmasterol. Chất đắng ở vỏ duối tác dụng tốt với cơ tim, đặc biệt phải kể đến tính năng trợ tim của hoạt chất glycoside.

Vị thuốc cây duối

1. Tính vị

Vị chát, đắng, tính mát.

2. Qui kinh

Quy vào kinh Can.

3. Tác dụng dược lý

 Theo nghiên cứu dược lý hiện đại:

  • Dược liệu có tác dụng chống sốt rét, dị ứng, ung thư và chống oxy hóa.
  • Đặc tính diệt côn trùng và bảo vệ sức khỏe tim mạch.

Theo Đông Y:

  • Tác dụng: Sát trùng, thông huyết, thanh nhiệt, sát khuẩn, cầm máu và giải độc.
  • Chủ trị: Tiêu chảy, đau bụng, đau nhức xương khớp do phong thấp, sâu răng,…

Tác dụng của cây duối

Duối từ xa xưa đã được kinh nghiệm dân gian ứng dụng vào việc trị nhức đầu, chữa mụn nhọt, đau nhức răng, lợi sữa, thông tiểu, chữa tiểu đục, giảm trướng bụng… Cụ thể chức năng của từng bộ phận trên cây duối như sau:

Lá duối được dùng trong việc chữa viêm sưng đường tiểu, trị bệnh bạch đới khí hư, chống chứng tiểu khó, bệnh kiết lỵ, ngăn ngừa phù thũng, xúc tiến trữ lượng sữa ở mẹ sau sinh. Lá duối còn được chế biến trị mụn nhọt đầu đinh, lở loét da.

Hạt duối mang lợi ích đối với chứng chảy máu cam, tiêu chảy, tốt cho bệnh bạch ban.

Vỏ cây duối nấu nước sắc dùng được cho bệnh tiêu chảy, kiết lỵ, Tình huống giải độc rắn cắn nhai trực tiếp.

Rễ duối được xem phương thức hạ sốt, chống kiết ly, giảm đau, giảm viêm sưng, an thần, chống động kinh.

Đặc tính mủ cây duối sát trùng, trị đau gót, bàn tay nứt nẻ, áp dụng hiệu quả trên màng tang thái dương, làm dịu tình trạng đau dây thần kinh đầu.

Cây duối chữa bệnh gì?

Việc áp dụng cây duối vào quá trình chữa trị một số loại bệnh thường gặp đã được dân gian ghi nhận công hiệu. Song, không phải bất cứ ai cũng biết cách dùng liều lượng phù hợp đối tượng, tình trạng bệnh.

ược liệu cây duối thường được dùng để trị mụn nhọt sưng đau, đầy bụng, kiết lỵ, khó tiểu tiện,…

dược liệu cây duối thường được dùng để trị mụn nhọt sưng đau, đầy bụng, kiết lỵ, khó tiểu tiện,…

Vì thế, bạn đừng bỏ qua những thông tin tiếp theo được bật mí ngay sau đây. Rất nhiều bài thuốc hữu ích để bạn tham khảo.

1. Chữa bí tiểu, nước tiểu màu đỏ do nóng trong

  • Chuẩn bị 20g cành và rễ cây duối, đem rửa sạch, thái mỏng. Bạn cho dược liệu vào ấm, đổ 500ml nước, sắc còn lấy 250ml nước, chia uống ngày 3 lần trong ngày. Áp dụng liệu trình 10 ngày để cải thiện tình hình.

2. Chữa đái buốt, nước tiểu đục

  • Sử dụng vỏ rễ của cây duối, kết hợp rễ cây nhót rừng, mỗi thứ 20g, rồi sao vàng nguyên liệu. Lấy thêm râu ngô, bông mã dề, bạch mạo căn mỗi vị 30g, cỏ nhọ nồi 20g. Sắc tất cả cùng 750ml nước, giữ lại 300ml, chia ngày uống 3 lần.

3. Chữa phù thũng

  • Bạn dùng 12g lá duối, 12g vỏ bưởi (sao vàng), cây bố rừng và vỏ quýt mỗi thứ 12g, thêm vỏ tỏi 10g, củ sả 10g. Sắc dược liệu với 600ml nước, lấy còn 200ml, một thang đun 2 nước để uống trong ngày.

4. Bó gãy xương

  • Trường hợp bị gãy xương, bạn chỉ cần lấy vỏ duối đem giã nhỏ cùng lá thanh táo, chuối tiêu, dây tơ hồng rồi đắp bó.

5. Trị đau nhức đầu do thay đổi thời tiết

  • Từ nhựa cây duối, bạn phết lên hai miếng giấy trắng đường kính 3cm. Thêm lên lớp nhựa chút vôi tôi, trộn đều vào nhựa duối, dùng dán giấy lên hai bên thái dương. Ngày thực hiện 1-2 lần sẽ phát huy khả năng giảm đau rõ rệt.

6. Trị sâu răng

  • Vỏ cây duối tươi khi thu về, bạn rửa sạch, ngâm cùng rượu đặc. Khoảng 10 ngày là dùng được. Khi bị đau nhức do răng sâu, bạn dùng bông tẩm rượu, chấm vào chỗ sưng đau sẽ cho hiệu quả tức thì.

7. Bài thuốc lợi sữa

  • Cần có 50g lá dưới tươi, hoặc 20g lá duối khô, sắc thành nước uống cho mẹ sau sinh hàng ngày giúp cải thiện tình trạng thiếu sữa.

8. Trị mụn nhọt sưng đau (chưa vỡ mủ)

  • Tại vị trí sưng đau do mụn nhọt hoành hành, bạn lấy nhựa duối, tẩm vào giấy bản và dán lên. Giữ nguyên trong 3 giờ đồng hồ, ngày tiến hành 2 lần.

9. Hỗ trợ điều trị bệnh sỏi thận

Đối với người bệnh bị sỏi thận, hàng ngày hái khoảng 15 lá duối, rửa sạch rồi ngâm nước muối khử trùng. Tiếp theo, cho vào máy xay sinh tố, thêm 250ml nước xay nhuyễn. Lọc lấy nước uống trước khi đi ngủ.

Kiên trì việc uống nước lá duối xay khoảng 1 tuần, bạn sẽ nhận thấy các triệu chứng bệnh có sự thuyên giảm đáng kể. Sau đó, bạn nên đến cơ sở y tế chuyên nghiệp để được kiểm tra tình trạng bệnh.

Trường hợp kích thước sỏi có tín hiệu tích cực, dừng vài ngày rồi tiếp tục liệu trình theo bài thuốc cây duối cho đến khi sỏi tan hoàn toàn. Nhưng nếu không có thay đổi, hãy chuyển sang phương pháp trị bệnh khác.

Thực tế, lá duối chỉ có hiệu quả chữa sỏi thận khi viên sỏi còn nhỏ, chưa quá lớn, cơ thể người bệnh chưa xuất hiện biến chứng nguy hiểm. Kết quả còn phụ thuộc vào thể trạng mỗi người, liều lượng cùng thành phần bài thuốc gia giảm khác nhau.

Những điều cần lưu ý khi sử dụng cây duối chữa bệnh

Phụ nữ mang thai và người có tình trạng sức khỏe đặc biệt nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng cây duối.

Dược liệu này có thể gây dị ứng (tiêu chảy, phát ban da, ngứa da,…) ở một trường hợp.

Cây duối đem lại nhiều công dụng đối với sức khỏe, giúp điều trị đau nhức xương khớp, bí tiểu, đầy trướng bụng, bí tiểu,… Tuy nhiên bên cạnh việc áp dụng bài thuốc từ dược liệu này, bạn cần phối hợp với thói quen sinh hoạt và chế độ dinh dưỡng hợp lý. Ngoài ra trong một số trường hợp cần thiết, nên sử dụng đồng thời với thuốc điều trị để đạt kết quả tốt.

Hy vọng bài viết trên đây phần nào hữu ích đối với bạn trong quá trình lựa chọn cây duối chăm sóc sức khỏe.

Bài viết cùng chuyên mục