Hoa Quỳnh và 12 bài thuốc “diệu kì” mang lại

Cây hoa quỳnh còn có tên gọi khác là chi quỳnh, đàm hoa, thuộc họ Xương rồng. Dân gian gọi loại hoa này là nữ hoàng bóng đem. Cây hoa quỳnh được xem là bài thuốc đặc bị các bệnh lý về hệ hô hấp và phổi.

Hoa quỳnh được mệnh danh là nữ hoàng của bóng đêm bởi đây là loài hoa đẹp chỉ nở vào ban đêm. Loài hoa này còn có công dụng chữa bệnh rất tốt.

Để hiểu hơn về loài cây quỳnh, mời bạn tham khảo nội dung bên dưới đây. Chúng tôi đã tổng hợp, nghiên cứu toàn bộ công dụng của nó để bạn tìm hiểu.

Cây hoa quỳnh là cây gì?

  • Tên gốc: Hoa quỳnh
  • Tên gọi khác: Hoa quỳnh hương
  • Tên khoa học: Selenicereus grandiflorus, Cactus grandiflorus
  • Tên tiếng Anh: Night Blooming Cereus

Cây hoa quỳnh là cây gì?

Cây hoa quỳnh là một loài thực vật thuộc họ xương rồng, thường được trồng để làm cảnh. Các đốt thân cây có dạng dẹp, trông gần như những chiếc lá lớn, màu xanh lục và hơi tía ở phần mép thân. Rìa mép thân có gai xen lẫn với những lông tơ trắng nhỏ. Hoa rất lớn, nở về đêm, tỏa hương thơm ngào ngạt. Các cánh hoa ở lớp bên ngoài thường có màu nâu hay cam nhạt, các cánh hoa bên trong có màu trắng hoặc đỏ hay tím… Nhị và nhụy hoa có cuống rất dài. Những bông hoa nở trong khoảng vài giờ và héo rũ vào sáng hôm sau.

Đây là loài cây có nguồn gốc từ các vùng sa mạc và bán sa mạc của Antilles (quần đảo thuộc vùng biển Caribbean), Mexico, Mỹ. Theo một số tài liệu, cây hoa quỳnh được Christopher Columbus đưa sang châu Âu vào thế kỷ XV. Sau loài cây này được đưa sang trồng ở nhiều khu vực khác chủ yếu với mục đích làm cảnh.

Ở Việt Nam có một số loại hoa quỳnh sau:

Quỳnh trắng: Là một giống quỳnh được nhiều người biết đến. Hoa nở rất lớn, cuống hoa dài, màu đỏ cam hoặc nâu đất. Cây cho hoa vào tháng 6 – 7, mỗi hoa chỉ nở một lần duy nhất, cụp lại trong khoảng 2 giờ sau khi nở và tàn vào sáng hôm sau. Cánh hoa mỏng, mềm mại, bề mặt như phủ sáp trong có sắc trắng, nhị hoa vàng và hương thơm nhẹ nhàng. Khi hoa nở, cánh từ từ hé mở cho đến khi đạt kích thước tối đa khoảng 20cm, rồi cụp lại từ từ và tàn đi nhanh chóng.

Quỳnh đỏ: Cây hoa quỳnh đỏ nhỏ hơn cây quỳnh trắng, hoa không to như quỳnh trắng, có màu đỏ hoặc đỏ pha da cam.

Nhật quỳnh: Đây là loài hoa được nghệ nhân Mười Lới (Đà Lạt) lai ghép thành công giữa cây hoa quỳnh và cây thanh long. Nhật quỳnh có hoa rất đẹp, nhiều màu sắc, nở vào ban ngày.

Cây hoa hình còn được mệnh danh là nữ hoàng nở về đêm

Cây hoa hình còn được mệnh danh là nữ hoàng nở về đêm

+ Phân bố:

Cây hoa quỳnh có nguồn gốc từ Trung Mỹ, Nam Mỹ. Phần lớn, cây hoa quỳnh thường phân bố ở các nước Châu Á, các nước có khí hậu tương đối ấm áp (Mỹ và các nước Châu Âu). Cây hoa quỳnh được du nhập vào trồng ở nước ta từ lâu đời.

Bộ phận dùng, thu hái, chế biến, bảo quản

+ Bộ phận dùng:

  • Sử dụng thân và hoa quả cây chi quỳnh để làm thuốc.

+ Thu hái:

  • Thu hái quanh năm, thu lúc khi hoa vừa nở.

+ Chế biến:

  • Sử dụng cây hoa quỳnh lúc còn tươi, đem phơi khô hoặc ngâm rượu để sử dụng dần.

+ Bảo quản:

  • Đối với cây hoa quỳnh còn tươi, nên sử dụng hết lượng thu hái được. Cây hoa quỳnh phơi khô cần bảo quản ở nhiệt độ phòng, tránh ánh nắng trực tiếp, cần đậy kín bao bì sau mỗi lần sử dụng.

Thành phần hóa học

  • Kiến thức nghiên cứu thành phần hóa học của cây hoa quỳnh vẫn còn hạn chế.

Tính vị

  • Hoa quỳnh có vị ngọt, tính bình.
  • Thân cây hoa quỳnh có vị chua mặn, tính mát.

Quy kinh

  • Chưa được quy kinh nào.

Tác dụng dược lý

+ Theo nghiên cứu dược lý hiện đại:

  • Cây hoa quỳnh chưa được nghiên cứu theo dược lý hiện đại.

+ Theo Y học cổ truyền:

Trong Y học cổ truyền, cây hoa quỳnh được sử dụng nhiều trong các bài thuốc điều trị các bệnh lý cũng như có tác dụng sau:

  • Mát phổi, thanh phế quản
  • Viêm họng, khàn tiếng
  • Chống ho, tan đờm, loãng đờm
  • Chữa ho ra máu khi bị bệnh lao phổi
  • Điều trị xuất huyết tử cung
  • Chữa đinh nhọt, đòn ngã sưng đau, giảm đau do bị tổn thương
  • Chữa các bệnh sỏi như: sỏi bàng quang, sỏi thận, sỏi đường tiết niệu
  • Giảm mỡ và cholesterol có trong máu, tăng lưu thông máu
  • Giảm đau các cơn đau bụng kinh nguyệt

Liều dùng, cách dùng

Ngâm hoa quỳnh tươi hoặc khô với rượu gạo, ngâm càng lâu, hoa quỳnh càng phát huy tốt công dụng của chúng. Có thể sử dụng sau 10 – 15 ngày ngâm.

Ngoài ra có thể sử dụng hoa quỳnh tươi và khô sắc lấy nước uống hoặc nấu với các loại thực phẩm khác, bổ sung vào thực đơn của gia đình.

Đối với từng bài thuốc sẽ có liều lượng và cách dùng khác nhau, bạn đọc cần lưu ý.

Các công dụng từ cây hoa quỳnh

Đông y cho rằng, hai bộ phận từ cây hoa quỳnh là thân và hoa của chúng đều có thể sử dụng để làm thuốc. Đối với hoa thì bạn nên thu hái lúc chúng vừa nở, còn thân cây thì bạn có thể thu hái quanh năm, vị thuốc này có thể dùng tươi, phơi khô hay ngâm rượu đều được.

Bên cạnh đó, các bộ phận của loại cây này còn có thể được sử dụng cho các mục đích sử dụng khác. Bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ và các chuyên gia trước khi sử dụng dược liệu này.

Hoa quỳnh có tác dụng gìHoa quỳnh có tác dụng gì

 

Hoa quỳnh giúp điều trị các chứng bệnh liên quan đến phổi và đường hô hấp

  • Hoa quỳnh có vị ngọt, tính bình, có tác dụng thanh phế (mát phổi), hóa đàm (làm loãng và tan đàm), chỉ khái (chống ho), tiêu viêm (sưng đỏ đau) cầm máu. Bởi vậy mà nó được xem là vị thuốc đặc trị các bệnh ở phổi và hệ hô hấp vô cùng hiệu quả.

Có tác dụng tiêu viêm, giảm đau

  • Thân cây hoa quỳnh có vị chua, hơi mặn, tính mát, có tác dụng tiêu thũng, tiêu viêm, chỉ thống (chống đau).

Điều trị viêm phế quản, lao hay các bệnh do sỏi gây nên

  • Một số tài liệu của nước ngoài có ghi chép rằng, hoa quỳnh với thịt lợn thành món ăn để trị các bệnh như: Viêm phế quản, lao phổi, lao hạch…
  • Bên cạnh đó, loại hoa này có thể chữa được các bệnh như: Sỏi bàng quang, sỏi thận, sỏi đường tiết niệu.

Phát huy tác dụng hiệu quả trong chữa trị đau bụng và các vết bầm tím

  • Y học dân gian của Việt Nam dùng rượu hoa quỳnh (hoa quỳnh ngâm với rượu gạo) để chữa đau bụng, bôi các vết bầm tím rất hiệu quả. Cách ngâm là bạn có thể dùng hoa tươi hoặc khô ngâm với rượu gạo và càng lâu càng tốt, có thể để được đến vài năm.
  • Loại rượu này sau khi ngâm khoảng 10 đến 15 ngày là có thể dùng.
  • Liều lượng: Uống khoảng 1 đến 2ml, chia làm 2 lần. Ngoài ra, khi bị viêm họng, ho rát họng, bạn có thể dùng 1 đến 2 thìa cà phê rượu này để ngậm. Nếu bị mụn nhọt, da bầm tím hay đau do chấn thương, dùng rượu hoa quỳnh để xoa bóp cũng đem lại hiệu quả tích cực.

Trị đau tâm vị, thổ huyết, lao phổi

  • Người dân vùng Vân Nam (Trung Quốc) dùng cả cây hoa quỳnh để chữa đau do chấn thương, đau tâm vị (tâm vị khí thống, đau quanh rốn), thổ huyết, lao phổi.

Một số bài thuốc từ hoa quỳnh

Liều dùng đối với cây hoa quỳnh có thể khác nhau đối với từng bệnh nhân. Liều lượng dựa trên độ tuổi, tình trạng sức khỏe của bạn và một số vấn đề cần quan tâm khác. Bạn hãy thảo luận với thầy thuốc hoặc bác sĩ để tìm ra liều dùng thích hợp.

Công dụng của Hoa quỳnh

Công dụng của Hoa quỳnh

Đông y dùng hoa quỳnh để chữa các chứng bệnh sau:

Bài thuốc trị ho, long đờm

  • Bạn dùng hoa quỳnh mới nở đem thái nhỏ hấp cách thủy với mật ong hoặc nấu với trứng gà, ăn trong ngày.

Liều dùng:

  • Trẻ em: 1 bông
  • Người lớn: 2 đến 3 bông.

Chữa ho do viêm họng

  • Hoa quỳnh 30g, lá xương sông 10g. Hai thứ thái nhỏ cho vào bát với 10ml mật ong, hấp cách thủy khoảng 30 phút, trộn đều để uống dần trong ngày.

Chữa ho ra máu trong bệnh lao phổi

  • Hoa quỳnh 3 đến 5 bông, đường cát trắng 15g sắc nước uống trong ngày.

Chữa lên cơn hen

  • Hoa quỳnh, kim ngân hoa mỗi thứ 9 đến 12g, sắc nước uống trong ngày.

Chữa các bệnh như sỏi bàng quang, sỏi thận, sỏi đường tiết niệu

  • Để chữa các bệnh này, bạn có thể dùng 1 trong 2 bài thuốc sau:
  • Trà hoa quỳnh: Bạn dùng hoa quỳnh (tươi hoặc khô đều được) thái nhỏ đem tẩm mật, sao vàng dùng hãm trà uống dần.
  • Hoa quỳnh kết hợp với một số vị thuốc như: Diếp cá 20g, kim tiền thảo 20g, rễ cỏ tranh 10g. Tất cả thái nhỏ sắc lấy nước uống trong ngày, chia 3 lần.

Chữa mụn nhọt, sưng đau do té ngã 

  • Hoa quỳnh hoặc thân cây lượng vừa phải giã nát, đắp lên mụn nhọt hoặc vết thương.

Chữa xuất huyết tử cung

  • Hoa quỳnh 2 đến 3 bông, thịt heo nạc 50 đến 100g. Cả hai thái nhỏ, nêm gia vị vừa ăn, chưng cách thủy, dùng làm thức ăn trong bữa ăn chính.

Bài thuốc chữa viêm phế quản

  • Dùng 10 đến 30g hoa quỳnh tươi đem nấu với một ít thịt nạc, và sử dụng như món ăn hàng ngày.

Bài thuốc chữa mệt mỏi, suy nhược cơ thể

  • Sử dụng 30g hoa quỳnh, 30g hoa kim tước, 30g hà thủ ô, 50g đỗ trọng. Đem sắc để lấy nước uống.

Bài thuốc chữa bệnh đái tháo đường

  • Sử dụng hoa quỳnh cùng với 20g diếp cá, 20g kim tiền thảo, 10g rễ cỏ tranh. Sắc lấy nước uống và chia thành 3 lần uống mỗi ngày.

Bài thuốc điều trị đau vai, tức ngực, khó thở

  • Sử dụng 2 đến 3 bông hoa quỳnh nấu với 400g phổi lợn và sử dụng bổ sung vào thực đơn hàng ngày của gia đình.

Bài thuốc có tác dụng bổ phổi

  • Sử dụng hoa quỳnh và hoa bách hợp mỗi loại 30g đem nấu lấy nước uống.

Những điều cần lưu ý khi sử dụng hoa quỳnh

Trong quá trình sử dụng cây hoa quỳnh làm dược liệu để điều trị bệnh, bạn đọc cần lưu ý những điểm chính sau đây:

  • Không sử dụng cho các đối tượng dị ứng hoặc mẫn cảm với các thành có trong cây hoa quỳnh.
  • Phụ nữ mang thai không được sử dụng dược liệu này để điều trị bệnh.
  • Ngưng sử dụng khi gặp phải các triệu chứng như: Mê sảng nhẹ, rối loạn tâm thần, áo giác.
  • Không được lạm dụng cây hoa quỳnh để điều trị bệnh, có thể gây ra kích ứng dạ dày, nhịp tim thất thường, co thắt tim, tức ngực.
  • Trong quá trình điều trị bằng dược liệu này, bệnh nhân cần xây dựng một chế độ ăn uống hợp lý cũng như chế độ sinh hoạt hàng ngày.

Hoa quỳnh có ăn được không?

Bên cạnh tác dụng như một vị thuốc thì hoa quỳnh còn là một thực phẩm vô cùng bổ dưỡng, đem lại rất nhiều công dụng hữu ích cho sức khỏe của bạn và cả gia đình.

Duocphamfansipan.com xin phép gợi ý cho bạn một món ăn thơm ngon, đó chính là “hoa quỳnh xào cật heo”.

Nguyên liệu:

  • 7 bông hoa quỳnh (Cho 2 đến 3 người ăn)
  • Cật heo loại lớn (Có tại siêu thị hay chợ)
  • Hành, tỏi, nước nắm,…

Chuẩn bị:

Bổ đôi dọc theo cật heo,rửa sạch. Cạo bỏ lớp bợn trắng vách trong của cật.

Bông hoa quỳnh cũng được rửa sạch, sắc khúc đoạn cuống, phần bông cắt đôi, đoạn giữa cuống với bông cũng cưa đôi.

Cắt cật heo miếng 2 lóng tay. Ngâm thêm gia vị nắm, đường cho vừa ăn.

Cách tiến hành:

Bước 1: Bắc chão lên bếp lữa, làm nóng với dầu hay mỡ.

Bước 2: Cho phần cuống hoa quỳnh vô đảo to lữa đến gần chín, ta cho tiếp phần giữa của bông.Khi sôi lại, ta chuyển chúng sang đĩa có lót phần còn lại của hoa phía dưới.

Bước 3: Làm sạch chảo, thêm dầu, cho cật heo vào xào với lửa lớn. Khi vừa chín tới, ta chuyển đĩa hoa quỳnh vô chão đảo đều. Khi món ăn đã chín, chút ra đĩa và cuối cùng là…. thưởng thức.

Bài viết cùng chuyên mục